Edat (preposition), bir ismin diğer öğelerle ilişkisini kuran küçük ama kritik bir kelimedir. 'The book is on the table' cümlesinde 'on' olmasa nesnenin nerede olduğunu söyleyemezsin. A1 seviyesinde en çok karıştırılan üçlü in / on / at. Aynı üç kelime hem yere hem zamana uygulanır ama kuralları farklıdır. Türkçede 'masada', 'İstanbul'da', 'kapıda' hepsi tek bir '-de/-da' ekiyle kurulur; İngilizce bu tek eki üçe böler: on the table, in Istanbul, at the door. Karışıklığın asıl sebebi bu. Kuralları ezberlemek yerine mantığını anlamak hedef: 'in' genelde bir alanın içi, 'on' bir yüzey ya da hat üstü, 'at' ise tek bir nokta.
Yer edatları: in / on / at
Üç temel yer edatı üç farklı mekânsal ilişkiyi anlatır. 'In' bir alanın, kabın, sınırlı bir bölgenin içini gösterir: 'in the box', 'in the room', 'in Istanbul', 'in Turkey'. Bir şehir, ülke, oda, kutu, araba gibi içine girilebilen yerler için 'in' kullanılır: 'in the car', 'in a taxi'. Ama toplu taşıma araçları 'on' alır: 'on the bus', 'on the train', 'on the plane'. 'On' bir yüzeyle teması ya da bir hat üzerinde olmayı anlatır: 'on the table', 'on the wall', 'on the floor', 'on the second floor'. Yüzeye değen ya da bir hat üzerinde duran şey 'on' ile gelir: tabela duvarda 'on the wall', alıştırma 12. sayfada 'on page 12'. 'At' ise spesifik bir nokta veya adres için kullanılır: 'at the door', 'at the bus stop', 'at school', 'at home', 'at the corner'. Bir binanın kendisinden çok oradaki varlığı belirtir: 'I am at the hospitalhastane' (hastanedeyim, ziyaretçi olarak) ile 'I am in the hospitalhastane' (hastane binasının içindeyim) arasındaki fark bu ince ayardan çıkar.
Yer edatları özet
| Edat | Ne zaman | Örnek |
|---|---|---|
| in | Kapalı alan, şehir, ülke, oda | in the kitchen, in Ankara, in Turkey |
| on | Yüzey, kat, sayfa, hat üstü, toplu taşıma | on the desk, on the wall, on page 5, on the bus |
| at | Nokta, adres, etkinlik, bina (orada yapılan iş) | at the door, at school, at the party |
Edat
in
Ne zaman
Kapalı alan, şehir, ülke, oda
Örnek
in the kitchen, in Ankara, in Turkey
Edat
on
Ne zaman
Yüzey, kat, sayfa, hat üstü, toplu taşıma
Örnek
on the desk, on the wall, on page 5, on the bus
Edat
at
Ne zaman
Nokta, adres, etkinlik, bina (orada yapılan iş)
Örnek
at the door, at school, at the party
In / on / at örnekleri
The keysanahtarlar are in my bag.
Anahtarlar çantamda.
She lives in LondonLondra.
O Londra'da yaşıyor.
The pictureresim, tablo is on the wall.
Resim duvarda.
Your phone is on the deskmasa, çalışma masası.
Telefonun masanın üstünde.
I am at home.
Evdeyim.
'At home' kalıp ifadedir, 'the' kullanılmaz.
We meet at the bus stopotobüs durağı.
Otobüs durağında buluşuyoruz.
Karıştırılan ikili: at vs in
- at the hospitalHastanede bulunuyorum (ziyaretçi, çalışan ya da bekleme salonunda).
- in the hospitalHastanede yatıyorum, hasta olarak (Amerikan İngilizcesi; İngiliz İngilizcesinde 'in hospital').
- at schoolOkuldayım (öğrenci rolünde, ders saatinde).
- in the schoolOkul binasının içindeyim (fiziksel olarak içeride).
Diğer yer edatları
'In' / 'on' / 'at' dışında sık kullanılan birkaç yer edatı daha var. 'Under' altında: 'The cat is under the table'. 'Over' ve 'above' üstünde (değmeden): 'The lamp is above the table'. 'Behind' arkasında: 'The bus stop is behind the school'. 'In front of' önünde: 'A car is in front of the door'. 'Next to' ve 'beside' yanında: 'Sit next to me'. 'Between' ikisinin arasında: 'The bank is between the park and the cafe'. 'Near' yakınında: 'My house is near the station'. Bu edatlar A1 seviyesinde ezberlenmesi gereken temel set.
Diğer yer edatları özet
| Edat | Anlam | Örnek |
|---|---|---|
| under | altında | The bag is under the chair. |
| over / above | üstünde (değmeden) | There is a bridge over the river. / The clock is above the door. |
| behind | arkasında | The garden is behind the house. |
| in front of | önünde | A taxi is in front of the hotel. |
| next to / beside | yanında | She sits next to me. |
| between | iki şeyin arasında | The shop is between the bank and the post office. |
| near | yakınında | My school is near the park. |
Edat
under
Anlam
altında
Örnek
The bag is under the chair.
Edat
over / above
Anlam
üstünde (değmeden)
Örnek
There is a bridge over the river. / The clock is above the door.
Edat
behind
Anlam
arkasında
Örnek
The garden is behind the house.
Edat
in front of
Anlam
önünde
Örnek
A taxi is in front of the hotel.
Edat
next to / beside
Anlam
yanında
Örnek
She sits next to me.
Edat
between
Anlam
iki şeyin arasında
Örnek
The shop is between the bank and the post office.
Edat
near
Anlam
yakınında
Örnek
My school is near the park.
Hızlı pratik: Yer edatları
1 / 3
The milk is ___ the fridgebuzdolabı.
At home, at work, at school: 'the' kullanma
Yanlış kullanım: I am at the home.
Doğru kullanım: I am at home.
'At home', 'at work', 'at school' en temel kalıp ifadelerdendir. 'Evde, işte, okulda (öğrenci olarak) olmak' anlamında artikel 'the' almazlar. 'Home' 'go' ile de edatsız kullanılır: 'I go home' doğru, 'I go to home' yanlış.
Zaman edatları: in / on / at
Aynı üç edat zaman için de kullanılır ama mantığı farklıdır. Burada kural daha katı: 'in' uzun zaman birimleri için (ay, yıl, mevsim, yüzyıl, günün bölümleri), 'on' günler ve tarihler için, 'at' ise spesifik saatler ve kısa anlar için. 'In' geniş bir zaman dilimini çerçeveler: 'in 2024', 'in January', 'in summer', 'in the morning'. 'On' belirli bir günü işaret eder: 'on Monday', 'on March 5th', 'on my birthday'. 'At' ise bir noktayı verir: 'at 7 o'clock', 'at noon', 'at midnight', 'at the weekend' (İngiliz İngilizcesi).
Zaman edatları özet
| Edat | Ne zaman | Örnek |
|---|---|---|
| in | Ay, yıl, mevsim, yüzyıl, günün bölümü | in May, in 2024, in winter, in the evening |
| on | Gün, tarih, özel gün | on Friday, on July 4th, on New Year's Day |
| at | Saat, kısa an, öğün, gece | at 9 o'clock, at lunchtime, at noon, at midnight, at night |
Edat
in
Ne zaman
Ay, yıl, mevsim, yüzyıl, günün bölümü
Örnek
in May, in 2024, in winter, in the evening
Edat
on
Ne zaman
Gün, tarih, özel gün
Örnek
on Friday, on July 4th, on New Year's Day
Edat
at
Ne zaman
Saat, kısa an, öğün, gece
Örnek
at 9 o'clock, at lunchtime, at noon, at midnight, at night
Edat almayan zaman ifadeleri
- last / next / thisBu kelimelerle edat kullanılmaz: 'last Monday', 'next week', 'this evening'. 'in next week' yanlıştır.
- every'Every' ile de edat yok: 'every day', 'every Sunday'. 'at every day' yanlıştır.
- yesterday / tomorrowBu iki kelime de edatsız kullanılır: 'I saw her yesterday', 'We start tomorrow'.
Zaman edatları örnekleri
My birthdaydoğum günü is in April.
Doğum günüm nisanda.
I was born in 1998.
1998'de doğdum.
We have a meeting on Monday.
Pazartesi toplantımız var.
The partyparti is on July 15th.
Parti 15 Temmuz'da.
The train leaves at 7:30.
Tren 7:30'da kalkıyor.
She sleeps at night.
O geceleri uyur.
Günün bölümleri: tuzak
- in the morning / afternoon / eveningSabah, öğleden sonra ve akşam için 'in' kullanılır: 'I read in the morning' (sabahları okurum). Ama başına bir gün gelirse 'on' olur: 'on Monday morning', 'on Friday evening'.
- at night'Geceleri' anlamında 'at night' kullanılır, 'in' değil: 'I sleep at night' (geceleri uyurum). Belirli bir gecenin içinde olan olay için 'in the night' de denir: 'I woke up in the night.' Bu en sık yapılan hatalardan biridir.
- at noon / at midnightÖğle vakti ve gece yarısı spesifik nokta sayıldığı için 'at' ile gelir.
Yerde at vs zamanda at
Aynı edat iki farklı boyutta kullanılıyor ama mantık aynı: 'at' her iki durumda da spesifik bir noktayı işaret eder. Yerde bir adres veya konum, zamanda bir saat veya kısa an.
at (yer)
Spesifik mekânsal nokta
I'm at the airporthavalimanı.
Havaalanındayım.
She is at the door.
Kapıda (duruyor).
Meet me at the cafe.
Benimle kafede buluş.
at (zaman)
Spesifik zaman noktası
The film starts at 8 pm.
Film akşam 8'de başlıyor.
I wake up at 6:30.
6:30'da uyanırım.
We eat at lunchtime.
Öğle vakti yemek yeriz.
Diğer zaman edatları
'Before' önce: 'I brush my teeth before breakfastkahvaltı'. 'After' sonra: 'We go out after work'. 'During' sırasında / süresince: 'Don't talk during the lesson'. 'From ... to ...' baştan sona belirli bir aralık: 'The shop is open from 9 to 6'. 'Until' / 'till' bir zamana kadar: 'I'll wait until Monday'. 'For' bir sürenin uzunluğu: 'I studied for two hours'. 'Since' bir başlangıç noktasından itibaren: 'I've lived here since 2020' (ileride Present Perfect'te detaylı göreceksin).
Diğer zaman edatları özet
| Edat | Anlam | Örnek |
|---|---|---|
| before | önce | I drink coffee before work. |
| after | sonra | We talked after the meeting. |
| during | sırasında | She called during the movie. |
| from ... to ... | başlangıç ve bitiş | We work from 9 to 5. |
| until / till | belirli bir ana kadar | Wait here until 6 pm. |
| for | süre uzunluğu | I waited for 20 minutes. |
Edat
before
Anlam
önce
Örnek
I drink coffee before work.
Edat
after
Anlam
sonra
Örnek
We talked after the meeting.
Edat
during
Anlam
sırasında
Örnek
She called during the movie.
Edat
from ... to ...
Anlam
başlangıç ve bitiş
Örnek
We work from 9 to 5.
Edat
until / till
Anlam
belirli bir ana kadar
Örnek
Wait here until 6 pm.
Edat
for
Anlam
süre uzunluğu
Örnek
I waited for 20 minutes.
Hızlı pratik: Zaman edatları
1 / 4
The meeting is ___ Tuesday.
At night, in the morning karışıklığı
Yanlış kullanım: I study in the night.
Doğru kullanım: I study at night.
Günün bölümleri 'in' ile gelir (in the morning, in the afternoon, in the evening), ama 'night' tek başına kullanıldığında 'at' alır: 'at night'. Türkçede 'geceleri' derken bu kalıbı hatırla: 'in the night' değil, 'at night'.
In / on / at yan yana
Aynı üç edatın hem yerde hem zamanda kullanımını birlikte görünce mantık netleşir: 'in' geniş bir çerçeve (alan veya uzun zaman), 'on' yüzey veya tek gün, 'at' spesifik nokta (adres veya saat).
Place (yer)
Mekânsal ilişki
in the room
odanın içinde
on the table
masanın üstünde
at the door
kapıda (noktada)
Time (zaman)
Zamansal ilişki
in May
mayısta (geniş aralık)
on Monday
pazartesi (tek gün)
at 7 pm
akşam 7'de (nokta saat)
Karışık pratik: Yer + zaman
1 / 3
I am at home ___ the weekend. (İngiliz İngilizcesi)
Adres: at vs on
Yanlış kullanım: I live at Main Street.
Doğru kullanım: I live on Main Street.
Sadece sokak adını söylerken 'on' kullanılır: 'on Main Street' (İngiliz İngilizcesinde 'in Main Street' de denir). Tam adres (numara dahil) söylerken 'at' kullanılır: 'at 25 Main Street'. İkisini karıştırmamak için şöyle düşün: sokak bir hat, onun üstünde 'on'; tek nokta (numaralı bina) 'at'.
Özet
- Yerde: 'in' alan/kapalı mekân (in the room, in Istanbul), 'on' yüzey/hat (on the table, on Main Street), 'at' nokta/adres (at the door, at 25 Main Street).
- Zamanda: 'in' ay/yıl/mevsim/günün bölümü (in May, in 2024, in the morning), 'on' gün/tarih (on Monday, on July 4th), 'at' saat/kısa an (at 7 pm, at night).
- Kalıp ifadeler: 'at home', 'at work', 'at school', 'at night' artikel almaz ve ezberlenir.
- Günün bölümleri 'in' ile (in the morning/afternoon/evening) ama 'night' istisna: 'at night'.
- Diğer önemli edatlar: yer için under, over, behind, in front of, next to, between, near; zaman için before, after, during, from...to, until, for.